Kocaeli'deki Özka Lastik fabrikasında enflasyon farkı ve işten çıkarma iddiaları Meclis gündeminde

Enflasyon farkları ve ücret ödemelerinde aksama iddiaları

Milletvekili İskender Bayhan tarafından sunulan soru önergesinde, Kanık Şirketler Grubu'na bağlı Özka Lastik fabrikasında işçilerin toplu iş sözleşmesi (TİS) kapsamındaki haklarının yerine getirilmediği öne sürülüyor. İddialara göre, 2025 yılında imzalanan sözleşme uyarınca yapılması gereken enflasyon farkları ödenmiyor ve ücret ödemeleri geciktiriliyor. İşçilerin, Ocak 2026'dan bu yana ücretlerin zamanında ve eksiksiz yatırılmadığını, ikramiye dönemlerinde maaşların geciktiğini ve toplu iş sözleşmesinden doğan ücret farklarının işçi başına 10 bin ile 15 bin lira arasında değiştiğini ifade ettikleri belirtiliyor.

Önergede yer alan bilgilere göre, işverenin sözleşme hükümlerini uygulamak yerine yeni koşullar dayattığı iddia ediliyor. Patronun, günlük 180 ton üretim yapılması şartıyla enflasyon farkı yerine yalnızca yüzde 5 oranında bir artış yapmayı önerdiği ileri sürülüyor. Bu durum, işçilerin toplu pazarlık yoluyla kazandıkları ücret haklarının, işveren tarafından tek taraflı olarak üretim hedeflerine bağlanmaya çalışılması olarak nitelendiriliyor. Ayrıca, geçmiş dönemlere ait TİS farklarının aylarca geciktirilerek parça parça ödendiği de iddialar arasında yer alıyor.

İşten çıkarma tehditleri ve fabrika kapatma söylemleri

Fabrikada çalışan işçilerin, sözleşmeden doğan haklarını talep etmeleri üzerine işveren tarafından baskı gördükleri iddia ediliyor. İşverenin, hak talepleri karşısında Özka 2 fabrikasını kapatacağı yönünde tehditlerde bulunduğu öne sürülüyor. Buna karşın, işçiler aynı fabrikada yeni makinelerin kurulduğunu ve üretim yatırımlarının devam ettiğini ifade ediyor. Önergede, sözleşme imzalanmasının ardından 100'den fazla işçinin işten çıkarıldığı ve bugün de haklarını talep eden işçilerin amirler tarafından tehdit edildiği belirtiliyor.

2025 yılındaki toplu sözleşme sürecinde anlaşma sağlanamaması üzerine işçilerin greve çıkmaya hazırlandığı, ancak sözleşmenin greve saatler kala imzalanmasının tepki çektiği aktarılıyor. İşçilerin üç vardiya halinde üretimi durdurarak 32 saat süren bir eylem gerçekleştirdiği kaydediliyor. Bayhan, işçilerin sendikal haklarını kullanmalarını engellemeye yönelik bu baskı ve tehditlerin araştırılması gerektiğini vurguluyor.

Sağlık sigortası ve göçmen işçi haklarına ilişkin sorular

Önergede ayrıca fabrikadaki çalışma koşullarına dair diğer iddialara da yer veriliyor. İşçilerin özel sağlık sigortasından yararlanamadıkları, bu durumun kendilerine önceden bildirilmediği ve ancak sağlık kuruluşlarına başvurduklarında sigorta kapsamı dışında kaldıklarını öğrendikleri belirtiliyor. Bunun yanı sıra fabrikada yaklaşık 150'si Hindistan vatandaşı olmak üzere Suriye ve Afganistan'dan gelen toplam 200 civarında göçmen işçinin çalıştığı ifade ediliyor.

Göçmen işçilere yaklaşık 30 bin TL ücret ödendiği iddia edilirken, bu işçilerin çalışma izinleri ve sosyal güvenlik kayıtlarının durumu hakkında bilgi sahibi olunmadığı dile getiriliyor. İskender Bayhan, göçmen işçilerin ücret, çalışma süreleri ve iş sağlığı güvenliği koşullarının denetlenip denetlenmediğini, ayrımcılık yapılıp yapılmadığının araştırılıp araştırılmadığını Bakanlığa sordu.

Bakanlıktan denetim ve yaptırım talebi

Milletvekili İskender Bayhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na verdiği önergede, Özka Lastik'te yaşanan bu süreçlerin Bakanlık tarafından bilinip bilinmediğini ve bir inceleme başlatılıp başlatılmadığını sordu. Özellikle toplu iş sözleşmesi hükümlerini yerine getirmeyen işverenlere karşı uygulanan denetim ve yaptırım mekanizmalarının işleyişi hakkında bilgi talep etti.

Önerge kapsamında, işçilerin ödenmeyen toplam alacak tutarının ne kadar olduğu, kaç işçinin alacaklı durumda bulunduğu ve işten çıkarılanların kaçının sendika üyesi olduğu soruları yöneltildi. Bayhan, işçilerin haklarını talep ettikleri için işten çıkarma tehdidiyle karşılaşmamalarını sağlamak adına Bakanlığın ivedilikle kapsamlı bir denetim başlatıp başlatmayacağını sordu.