Kamu personeli alımında mülakat dönemini bitirecek kanun teklifi TBMM'de

Mülakat yerine yazılı sınav ve objektif kriterler geliyor

Eskişehir Milletvekili İbrahim Arslan tarafından TBMM Başkanlığına sunulan 2/3927 esas numaralı kanun teklifi, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda köklü bir değişikliği öngörüyor. Henüz yasalaşmamış olan bu teklif, kamu personeli alım süreçlerinde mülakat yönteminin tamamen dışlanmasını amaçlıyor. Teklifin kabul edilmesi durumunda, kamu kurum ve kuruluşlarına yapılacak atamalarda yalnızca yazılı sınav ve diğer objektif, ölçülebilir, denetlenebilir ve şeffaf sınav yöntemleri esas alınacak.

Teklifin içeriğinde yer alan düzenlemeye göre, memur adaylarının kamu kurumlarına girişinde mülakat uygulanmayacak. 657 sayılı Kanun'un 50'nci maddesine eklenmesi planlanan hükümlerle birlikte, personel alımlarında sınav sonuçları dışında adayların elenmesine veya tercih edilmesine yol açacak herhangi bir uygulamaya yer verilmesi engellenmek isteniyor. Bu sayede kamuya girişteki keyfilik ve kayırmacılığın önüne geçilmesi hedefleniyor.

Teklifin gerekçesinde mülakat sistemine yönelik eleştiriler

Kanun teklifinin gerekçesinde, mevcut mülakat yönteminin liyakat, eşitlik, şeffaflık ve denetlenebilirlik ilkelerinden uzaklaştığı ifade ediliyor. Mülakat sisteminin çoğu zaman objektiflikten uzak, keyfi ve siyasi tercihlere açık bir hale geldiği belirtilirken; bu durumun çok sayıda adayın emeğinin, bilgi birikiminin ve hakkının göz ardı edilmesine yol açtığı savunuluyor. İktidarın seçim dönemlerinde verdiği mülakatı kaldırma taahhütlerinin uygulamada karşılık bulmadığı ve mülakatla yapılan alımların devam etmesiyle mağduriyetlerin arttığı vurgulanıyor.

Gerekçede ayrıca, mevcut sistemin kamuya olan güveni zedelediği ve yurttaşların devlete olan aidiyet hissini zayıflattığı dile getiriliyor. Yeni Parti tarafından sunulan bu teklifle; yalnızca bilimsel, objektif ve ölçülebilir kriterlerin esas alınması, mülakat gibi sübjektif yöntemlerin tamamen kaldırılması ve adaletin sağlanması amaçlanıyor. Düzenlemenin yasalaşmasıyla birlikte, özellikle gençlerin emeğinin karşılık bulduğu ve liyakatin esas olduğu bir yapının inşa edilmesi hedefleniyor.

Yasal süreç ve teklifin mevcut durumu

2 Ekim 2026 tarihinde sunulan kanun teklifi, şu an itibarıyla TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşülme aşamasındadır. Teklifin yasalaşma süreci, esas komisyon olan Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki incelemelerin ardından Genel Kurul aşamasına geçilmesi ve son olarak Cumhurbaşkanı tarafından onaylanarak Resmî Gazete'de yayımlanmasıyla tamamlanacaktır.

Teklifin madde detaylarına bakıldığında; 1. madde 657 sayılı Kanun'un 50'nci maddesine mülakatı engelleyecek yeni hükümler eklenmesini, 2. madde kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girmesini, 3. madde ise kanun hükümlerinin Cumhurbaşkanı tarafından yürütülmesini kapsıyor. Düzenleme, kamu personeli adaylarının atama süreçlerini doğrudan etkileyecek nitelikte bir yapı sunuyor.