AYM'den eksik ödenen memur maaşlarına ilişkin mahkemeye erişim hakkı kararı

İcra takipleri KHK ile düşürüldü

Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, tüzel kişiliği kaldırılan Çalış Belediyesinde 2002-2014 yılları arasında görev yapan bazı memurlar, ödenmeyen maaş ve faiz alacaklarının tahsili amacıyla 2014 yılında ilgili belediye aleyhine ilamsız icra takipleri başlattı. İcra süreçleri devam ederken belediyenin tüzel kişiliğinin kaldırılmasıyla birlikte, tüm alacak ve borçlar Haymana Belediye Başkanlığına devredildi.

Devir işlemi sonrasında Haymana İcra Müdürlüğü, Haymana Belediyesini borçlu olarak kaydetti ve borçların ödenmesi gerektiğini bildirdi. Ancak belediyenin itirazı üzerine icra müdürlüğü, başvurucuların başlattığı yargı sürecinden sonra yürürlüğe giren 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) uyarınca icra takiplerinin düşmesine karar verdi. Bu gelişme üzerine memurlar, alacaklarını tahsil edebilmek için idare mahkemelerinde dava açma yoluna gitti.

İdare mahkemelerinin süre aşımı kararı

İdare mahkemeleri, memurların açtığı davalarda icra takibinin başlatıldığı tarihleri idareye başvuru tarihi olarak kabul etti. Mahkemeler, bu tarihlere göre süresi içinde talep edilen alacakların ödenmesine, ancak süresi dışında kalan alacaklar için açılan davaların ise süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesine karar verdi. Söz konusu kararların kesinleşmesinin ardından başvurucular, hak ihlali iddiasıyla Anayasa Mahkemesine (AYM) bireysel başvuruda bulundu.

Anadolu Ajansı'nın haberine göre, idare mahkemeleri eksik maaş ödemelerinin süreklilik arz etmediği gerekçesiyle, başvurucuların bu eksiklikleri maaşların ödendiği tarihler itibarıyla öğrendiği şeklinde bir yorumda bulundu. Mahkemeler, bu yorum üzerinden dava açma sürelerinin geçtiğine hükmetti.

AYM'den mahkemeye erişim hakkı vurgusu

Anayasa Mahkemesi yaptığı inceleme sonucunda, başvurucuların Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine karar verdi. Yüksek Mahkeme, idare mahkemelerinin dava açma süresinin başlangıcına ilişkin yaptığı yorumun öngörülebilir olmadığını ve bu durumun başvurucular üzerinde ağır bir külfet oluşturduğunu belirtti.

Kararın gerekçesinde, KHK düzenlemeleri öncesinde de idari yargının konusuna giren alacaklar için ilamsız icra yoluyla başvurulabildiği ve somut olayda borca itiraz edilmediği için takiplerin haciz aşamasına kadar ilerlediği vurgulandı. AYM, mahkemelerin süreye ilişkin katı yorumunun ölçüsüz bir müdahale teşkil ettiğini ifade ederek hak ihlali kararı verdi.